Азёрны (з 2007 г. – гідралагічны) заказнік рэспубліканскага значэння "Доўгае" быў створаны ў Глыбоцкім раёне Віцебскай вобласці ў 1979 г. Мэтай заснавання стала зберажэнне аднайменнага возера і прылеглых да яго прыродных комплексаў.

Ахоўная тэрыторыя плошчай 664 га размешчана на паўночным усходзе Свянцянскіх град. Доўгае – самае глыбокае возера ў Беларусі (53 м). Яго берагі слаба зарастаюць трыснягом і чаротам. У падводнай расліннасці распаўсюджаны рдзесты, харавыя водарасці, вадзяныя імхі, выяўлена рэдкая водарасць – нітэлопсіс прытуплены, якая вельмі патрабавальна да чысціні вады. Водзяцца рапушка, сняток, акунь, плотка, лешч, судак, шчупак, лінь, мянтуз, краснапёрка і вугор. Адзначана наяўнасць рэліктаў ледавіковага перыяду – рачка лімнакалянуса і бакаплава Паласа, занесеных у Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь. Лясныя землі займаюць каля 4% тэрыторыі заказніка. На іх дамінуюць дубовыя насаджэнні, з дамешкам клёна, ліпы, хвоі, елкі, шэрай вольхі. Флору прадстаўляюць 517 відаў сасудзістых раслін, сярод якіх кізільнік чарнаплодны, гарычка крыжападобная і шпажнік чарапіцавы з’яўляюцца ахоўнымі. Каштоўнасць уяўляюць таксама гаі бярозы карэльскай, папуляцыі страусніка звычайнага і хвашча стракатага. Фаўна наземных пазваночных складаецца з 113 відаў. Тут жывуць рэдкія для Беларусі звычайны зімародак і вялікі бугай.

Заказнік з’яўляецца аб’ектам экалагічнага турызму. Для наведвальнікаў арганізуюцца пешыя, веласіпедныя, водныя і конныя экскурсіі. Маюцца абсталяваныя месцы для адпачынку, экалагічная сцежка, пірсы для рыбалкі і інш. На яго тэрыторыі таксама знаходзіцца ўрочышча “Галубаў сад”, дзе зберагліся рэшткі колішняга прыватнага парку з лінейнымі і групавымі насаджэннямі мясцовых і экзатычных раслін. У вызначаныя тэрміны ў заказніку дазваляецца паляванне.

Матэрыял падрыхтаваны ў 2023 г.