Імя выдатнага грамадскага і палітычнага дзеяча ХХ ст., першага прэзідэнта Ізраіля, вядомага вучонага-хіміка Хаіма Вейцмана яшчэ пры яго жыцці стала сімвалам імкнення яўрэяў да нацыянальнага адраджэння, да стварэння вольнай, незалежнай і квітнеючай дзяржавы. Зараз амаль у кожным горадзе Ізраіля ёсць вуліца, што носіць імя гэтага славутага чалавека, актыўная дзейнасць якога назаўсёды застанецца ў гісторыі.

Нарадзіўся будучы палітык і вучоны 27 лістапада 1874 г. у невялікай вёсцы Моталь на Піншчыне. Хаім быў трэцім з 15 дзяцей у сям’і свайго бацькі Эйзера Вейцмана – гандляра лесам. Першыя гады навучання Хаім правёў у хедэры, дзе вывучаў Тору і іўрыт. У 1885 г. паступіў у рэальнае вучылішча ў г. Пінску. Быў здольным вучнем, захапляўся прыродазнаўчымі навукамі, асабліва хіміяй, дзякуючы таленавітаму выкладчыку Д. А. Карніенку. Аднакласнікі і выкладчыкі адзначалі востры розум маладога Вейцмана, здольнасць да напружанай працы, напорыстасць. Грошай на жыццё не хапала, таму ён вымушаны быў паралельна з вучобай працаваць рэпетытарам. У Пінску Хаім далучыўся да яўрэйскай абшчыны паслядоўнікаў руху “Хібат Цыён” – папярэніка сучаснага сіянізму – і пачаў сумяшчаць вучобу з сіянісцкай дзейнасцю. Па словах самога Вейцмана, Пінск прадвызначыў яго жыццёвы шлях: выклікаў любоў да навукі і паклаў пачатак сіянізму.

У 1892 г. Хаім выдатна вытрымаў выпускныя экзамены і вырашыў працягнуць адукацыю ў Германіі, бо ў Расіі паступіць ва ўніверсітэт не дазваляла яго прыналежнасць да яўрэйскай нацыі. Вывучаў біяхімію ў Берлінскім палітэхнікуме і Фрайбургскім універсітэце. Ва ўзросце 25 гадоў атрымаў ступень доктара хімічных навук. Выкладаў у Жэнеўскім (1901–1904) і Манчэсцерскім (1904–1919) універсітэтах, узначальваў хімічную лабараторыю Брытанскага адміралцейства (1916–1919). Сваімі даследаваннямі і патэнтамі на новы спосаб вытворчасці ацэтону, стварэнне штучнага каўчуку і інш. атрымаў шырокую вядомасць у навуковых колах свету. У 1918 г. паклаў пачатак стварэнню яўрэйскага ўніверсітэта у г. Іерусалім. У сярэдзіне 1930-х гг. у г. Рэхавот заснаваў навукова-даследчы інстытут па тэарэтычных і прыкладных прыродазнаўчых навуках Д. Зіфа. У 1949 г. інстытуту было прысвоена імя яго заснавальніка, а з 1952 г. на яго тэрыторыі быў створаны мемарыяльны комплекс Х. Вейцмана.

Пасля Першай сусветнай вайны ўсю сваю энергію Х. Вейцман накіраваў на палітычную дзейнасць. Яго імя было ў цэнтры палітычных падзей 1920–1940-х гг., якія мелі адносіны да Палесціны. Яшчэ ў 1917 г. ён адыграў ключавую ролю ў прыняцці Дэкларацыі Бальфура – дакумента, у якім Англія выказала цвёрды намер аб стварэнні яўрэйскай дзяржавы. У 1918 г. Х. Вейцман быў прызначаны старшынёй Сіянісцкай камісіі, якая павінна была кіраваць далейшым развіццём гэтага пытання. У 1920–1931 гг. і 1935–1946 гг. Х. Вейцман выбіраўся старшынёй Сусветнай сіянісцкай арганізацыі.

Пасля Другой сусветнай вайны Х. Вейцман ператварыўся ў адну з цэнтральных палітычных фігур, якая кіравала міжнароднымі дыпламатычнымі перамовамі па пытаннях стварэння і афіцыйнага прызнання яўрэйскай дзяржавы. Менавіта ён заручыўся абяцаннем прэзідэнта ЗША фінансаваць пачатак эканамічнага развіцця новай дзяржавы шляхам прадастаўлення пазыкі ў 100 мільёнаў долараў ЗША на ільготных умовах, а таксама ўсталяваць дыпламатычныя адносіны з Ізраілем адразу жа пасля стварэння першага дэмакратычнага ўрада краіны. Спачатку Х. Вейцман быў абраны прэзідэнтам Часовай дзяржаўнай рады краіны, а ў 1948 г. стаў першым прэзідэнтам Ізраіля – дзяржавы, за стварэнне якой ён паслядоўна выступаў на працягу некалькіх дзесяцігоддзяў.

У 1940-х гг. была апублікаван аўтабіяграфічная кніга Х. Вейцмана “У пошуках шляху”, перакладзеная на многія мовы свету. У кнізе палітык і вучоны распавядаў пра сваё дзяцінства, грамадскую і палітычную дзейнасць, пра тое, як змагаўся за аднаўленне сваёй гістарычнай радзімы. Знайшлося ў кнізе і месца для главы пад назвай “Школьныя гады ў Пінску”.

Матэрыял падрыхтаваны ў 2011 г.