Беларускія вучоныя – этнографы, антраполагі, краязнаўцы – шмат зрабілі для станаўлення і развіцця археалагічнай навукі нашай краіны. Значны ўклад у яе вывучэнне ўнесла вядомы археолаг і гісторык Валянціна Браніславаўна Караткевіч.

Нарадзілася яна ў с. Белаводскае Маскоўскага раёна (Кыргызстан). У 1946 г. разам з маці і братам пераехала ў Радашковічы. Вучылася ў мясцовай школе, дзе выкладаў Ф. Янкоўскі, будучы вядомы вучоны і мовазнавец. Дзякуючы яму, захапілася беларускай гісторыяй, літаратурай і мовай. Пасля заканчэння вучобы стала студэнткай гістарычнага факультэта Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (БДУ). У 1956 г. пасля атрымання вышэйшай адукацыі В.Б. Караткевіч стала малодшым супрацоўнікам Ашмянскага краязнаўчага музея. З 1957 па 1961 г. з’яўлялася старшым навуковым супрацоўнікам Брэсцкага абласнога краязнаўчага музея, потым працавала старшым выкладчыкам кафедры гісторыі КПСС Брэсцкага педагагічнага інстытута імя А.С. Пушкіна. У 1964 г. В.Б. Караткевіч скончыла аспірантуру Інстытута гісторыі АН БССР па спецыяльнасці “археалогія”. Кандыдацкую дысертацыю на тэму “Поморская культура” абараніла ў 1965 г. З 1969 па 1983 г. працавала ў Інстытуце мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору АН БССР. Яна даследавала старажытнасці паморскай культуры на тэрыторыі Беларусі. Выявіла два паселішчы гэтай культуры каля вёсак Хмелі і Кусічы (цяпер Агароднікі) Камянецкага раёна, удзельнічала ў раскопках грунтавых і курганных могільнікаў паморскай культуры ў Брэсцкай вобласці (у Пінскім, Ганцавіцкім і Столінскім раёнах, каля Драгічына), а таксама ў Віцебскай вобласці (Чашніцкі і Шумілінскі раёны). Абагульніла і сістэматызавала звесткі аб помніках паморскай культуры на тэрыторыі Польшчы, Беларусі і Украіны, склала карту іх распаўсюджвання, удакладніла тэрытарыяльныя і храналагічныя межы. Як член праўлення Беларускага таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры В.Б. Караткевіч займалася пытаннямі абароны матэрыяльнай спадчыны Беларусі.

Яна з’яўляецца аўтарам шматлікіх публікацый у навуковых выданнях, напісала некалькі брашур і кніг. Сярод іх – “Памятники истории Витебска” (1975), “Памятники истории и культуры” (1978), “Пусть помнят все: памятники и памятные места революционной и национально-освободительной борьбы трудящихся Западной Белоруссии” (1979, у суаўтарстве), «Белорусский “экватор”: путевая книга в 6 тетрадях» (1981), “Помнікі Слоніма” (1983, у суаўтарстве). Шмат зрабіла В.Б. Караткевіч для падрыхтоўкі “Збору помнікаў гісторыі і культуры Беларусі” (т. 1–7, 1984–1988, Дзяржаўная прэмія БССР, 1990). Яна ўваходзіла ў склад рэдкалегіі гэтага выдання, была адным з аўтараў.

Матэрыял падрыхтаваны ў 2026 г.