Асоба Захара Якаўлевіча Карнеева, члена Дзяржаўнага Савета Расійскай Імперыі, сенатара, пісьменніка, займае адметнае месца ў гісторыі Мінска і Мінскай губерні.

Ён нарадзіўся ў с. Захар'еўскім Багадухаўскага павета Харкаўскай губерні (цяпер Сумская вобласць, Украіна) у дваранскай сям'і, продкі якой паходзілі са шляхты. З 1768 г. знаходзіўся на службе ў казацкім войску. Удзельнічаў у баявых аперацыях у Крыме, Малдавіі і Рэчы Паспалітай. У 1781 г. З.Я. Карнееў стаў генерал-аўдытарам, праз год выйшаў у адстаўку ў званні палкоўніка. У 1782 г. яго прызначылі дырэктарам эканоміі Курскай губерні, потым арлоўскім віцэ-губернатарам. За плённую службу быў узнагароджаны ордэнам святога Уладзіміра 3-й ступені, а 1 студзеня 1793 г. атрымаў чын стацкага саветніка.

У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) Мінск (у складзе цэнтральнай часткі Беларусі) быў далучаны да Расійскай Імперыі і стаў цэнтрам створанай Мінскай губерні, кіраўніком якой з 1797 па 1808 г. з'яўляўся правадзейны стацкі саветнік З.Я. Карнееў. Першы губернатар адразу разгарнуў бурную дзейнасць. Ён займаўся канфесійнымі пытаннямі і выказваўся супраць прымусовага пераводу ўніятаў у праваслаўе. У Мінскай губерні было створана «Особое совещание», што займалася праблемамі ўзаемаадносін канфесій, у склад якога ўвайшлі З.Я. Карнееў, праваслаўны архіепіскап мінскі Іоў (Пацёмкін) і ўніяцкі епіскап брэсцкі Іасафат (Булгак). Па ініцыятыве губернатара ў Мінск была переведзена рэзідэнцыя праваслаўнага архіепіскапа. Акрамя канфесійных пытанняў З.Я. Карнееў займаўся выбарчымі правамі немаёмнай ваколічнай шляхты, курыраваў стварэнне Атласа і Тапаграфічнага апісання Мінскай губерні. У перыяд вайны Расіі з Францыяй у 1805 і 1806–1807 гг. арганізоўваў забеспячэнне рускіх войскаў харчаваннем. Шмат увагі надаваў губернатар развіццю Мінска. Ужо ў першыя гады свайго кіравання ён пачаў рэканструкцыю горада. У 1805 г., дзякуючы З.Я. Карнееву, быў закладзены губернатарскі сад (цяпер дзіцячы парк імя М. Горкага) і сквер, пазней названы Аляксандраўскім, была перабудавана галоўная магістральная вуліца горада, названая ў гонар губернатара Захар'еўскай (цяпер праспет Незалежнасці).

У 1808 г. З.Я. Карнееў пакінуў Мінск. Ён стаў сенатарам і ў 1810 г. быў выбраны членам Дзяржаўнага Савета Расійскай Імперыі. У 1812–1814 г. уваходзіў у Камітэт па еўрапейскіх справах. Пасля заканчэння вайны з Напалеонам актыўна ўдзельнічаў у рабоце Санкт-Пецярбургскага біблейскага таварыства (з 1815 г. з'яўляўся яго віцэ-прэзідэнтам). У сакавіку 1817 г. князь А.М. Галіцын (на той час міністр духоўных спраў і народнай адукацыі) прызначыў З.Я. Карнеева папячыцелем Імператарскага Харкаўскага ўніверсітэта і Харкаўскай навучальнай акругі. За перыяд знаходжання на гэтай пасадзе З.Я. Карнееў быў выбраны ганаровым членам Санкт-Пецярбургскага таварыства аматараў расійскай славеснасці і Імператарскага таварыства выпрабавальнікаў прыроды, а таксама ўзнагароджаны ордэнам святога Аляксандра Неўскага. 25 ліпеня 1822 г. ён выйшаў у адстаўку.

Звальненне са службы не паўплывала на матэрыяльнае становішча З.Я. Карнеева. У канцы кар'еры ён стаў буйным памешчыкам (толькі ў Саратаўскай губерні меў больш за 5 тыс. дзесяцін зямлі). Былы мінскі губернатар пасяліўся ў родным сяле Захар'еўскім, дзе пражыў да апошніх дзён. Ён памёр 30 сакавіка (па некаторых даных 9 сакавіка) 1828 г. Быў пахаваны на Лазараўскіх могілках Аляксандра-Неўскай лаўры ў Санкт-Пецярбургу. У Мінску ў парку імя М. Горкага З.Я. Карнееву ўстаноўлены помнік.

Матэрыял падрыхтаваны ў 2017 г.