Будаўніцтва новага механічнага завода ў Мінску пачалося ў 1954 г. Планавалася, што тут будуць вырабляць прылады для абарончага комплексу Савецкага Саюза: аптычныя прыцэлы, фотаграмметрычную тэхніку, аэрафотакамеры тапаграфічнага прызначэння і інш. Яшчэ да ўводу ў строй асноўных вытворчых ліній у часовых майстэрнях пачалі збіраць уласныя станкі для работы з аптычнымі дэталямі і выпускаць малафарматныя фотаапараты “Змена”. Для гэтага было створана спецыяльнае канструктарскае бюро па праектаванні аптычных станкоў, тэхнічны аддзел, станкабудаўнічы і інструментальны цэхі. Афіцыйна завод быў запушчаны ў 1957 г. Да 1960 г. ён выпусціў каля 300 тыс. фотаапаратаў, 1,5 тыс. кінапраектараў і 300 станкоў для апрацоўкі аптычнага шкла. За выдатныя паказчыкі працы яму было прысвоена імя заснавальніка савецкай навуковай школы фізічнай оптыкі С. І. Вавілава.

У далейшыя гады прадпрыемства пашыралася, удасканальвалася вытворчасць, з’яўляліся новыя найменні прадукцыі. Працавала тут у гэты перыяд больш за 6 тыс. чалавек. Сярод прадукцыі прадпрыемства фотаапараты (“Вясна”, “Чайка”, “Агат-18”, “Школьнік”, “Эцюд”, “Вілія”, “Элікон”), аэрафотаапараты, оптыкаэлектронныя сістэмы для траекторных вымярэнняў касмічных апаратаў і ракетных сістэм, танкавыя начныя прыцэлы, гіракомпасы і інш. У 1971 г. Мінскі механічны завод стаў асновай створанага Беларускага оптыка-механічнага аб’яднання (БелОМА). Аб’ём яго вытворчасці пастаянна павялічваўся. Быў асвоены таксама выпуск электронных схем, паўправадніковых прыбораў, блокаў з праграмным кіраваннем.

У 1990-х гг. з пераходам да рыначнай эканомікі прадпрыемства засяродзіла ўвагу на выпуску тавараў грамадзянскага прызначэння – фотаапаратаў, дзвярных вочак, насадак для электрадрылёў, настольных гадзіннікаў, ларынгаскопаў і інш. Актыўна ствараліся сумесныя прадпрыемствы, дзейнічалі бюро камерцыйных агентаў, спецыяльныя групы па бартэрных аперацыях. У 2011 г. на базе завода было створана ўніверсальнае шматпрофільнае аб’яднанне – холдынг “БелОМА”. Акрамя кіруючай кампаніі – ААТ “Мінскі механічны завод імя С. І. Вавілава”, – у яго ўвайшлі УП «Навукова-тэхнічны цэнтр “Лазеры ў экалогіі, медыцыне і тэхналогіі”» (УП «НТЦ “ЛЭМТ”»), Рагачоўскі завод “Дыяпраектар”, ААТ “Зеніт-БелОМА”, Завод “Оптык” (Вілейка), Жлобінскі завод “Святло”. Сярод выпускаемай прадукцыі ў цяперашні час – аптычныя прыцэлы, біноклі, начныя прыборы, лупы і інш. У 2022 г. Міністэрствам прамысловасці Рэспублікі Беларусь прадукцыя прадпрыемства адзначана ў намінацыі “Лепшы інвестыцыйны праект”, завод узнагароджаны Прэміяй Урада Рэспублікі Беларусь за дасягненні ў галіне якасці.

Матэрыял падрыхтаваны ў 2024 г.