Дата нараджэння:
каля 1505–1508 Бялавічы, в., Івацэвіцкі раён, Брэсцкая вобласць
Дата смерці:
13.04.1538 Расія
Кароткая даведка:
вялікая княгіня маскоўская, жонка вялікага князя маскоўскага Васіля ІІІ, маці першага рускага цара Івана ІV (Грознага) і рэгентка ў гады яго маленства
Імёны на іншых мовах:
Глинская Елена Васильевна (руская);
2709 сімвалаў
Даведка
Алена Васільеўна Глінская паходзіла са старажытнага роду Вялікага Княства Літоўскага (ВКЛ), які меў татарскія карані. Яе бацька Васіль Львовіч займаў высокія дзяржаўныя пасады. У 1508 г. ён прыняў актыўны ўдзел у мяцяжы Глінскіх супраць вялікага князя літоўскага і караля польскага Жыгімонта І Старога і вымушаны быў выехаць у Маскву. У 1526 г. Алена Глінская стала жонкай маскоўскага князя Васіля ІІІ. У 1530 г. у іх нарадзіўся сын Іван (будучы цар Іван IV Грозны). Восенню 1533 г. Васіль III цяжка захварэў і 4 снежня 1533 г. памёр. Па яго завяшчанні Алена Васільеўна павінна была кіраваць княствам разам з Вялікай думай як рэгентка пры малалетнім Іване.
Пасля смерці мужа яна адхіліла ад улады апекуноў сына і стала поўнаўладнай гасударыняй. У знешняй палітыцы дзеянні Алены Глінскай былі цвёрдымі і паслядоўнымі. У выніку шэрага перамог над Жыгімонтам І Старым 16 лютага 1537 г. было заключана выгаднае для Маскоўскага княства пяцігадовае перамір’е з ВКЛ. Яшчэ праз год падпісаны мірны дагавор са Швецыяй аб свабодным гандлі і нейтралітэце. Пры Алене Васільеўне ўстанавіліся сяброўскія сувязі Масквы з Лівоніяй і Малдавіяй. Яна сама вяла перагаворы і разам з вернымі баярамі прымала рашэнні. Унутраная палітыка таксама вылучалася актыўнасцю і была накіравана на ўмацаванне велікакняжацкай улады. Адным з найважнейшых момантаў дзейнасці княгіні з’явілася правядзенне грашовай рэформы ў 1535 г., па якой ліквідаваліся правы ўдзельных князёў на чаканку ўласнай манеты. У выніку была ўведзена адзіная грашовая сістэма, асновай якой з’яўляўся сярэбраны рубель, роўны 100 капейкам. Усе старыя манеты пераплавілі ў новыя. На іх размясцілі выяву князя на кані з дзідай у руцэ. Гэтыя грошы і сталі называцца капейкамі. Рэформа стала значным крокам да стабілізацыі і ажыўлення эканомікі княства. У час кіравання Алена Глінская правяла шэраг мерапрыемстваў па ўмацаванні арміі, будаўніцтве новых і рэарганізацыі старых крэпасцей і гарадоў. Так, напрыклад, маскоўскі пасад (Кітай-горад) быў абнесены цаглянай сцяной, пасля пажараў адбудаваны гарады Уладзімір, Яраслаўль і Цвер. Дзейнасць княгіні шмат у чым абумовіла будучыя рэформы яе сына Івана IV.
Нягледзячы на ўсе заслугі, Алена Глінская не карысталася аўтарытэтам сярод баяр і народа. Ацэнкі яе дзейнасці сучаснымі гісторыкамі лічацца неадназначнымі. Адны называюць яе жорсткай і незалежнай рэгенткай, іншыя – бязвольнай. На іх думку, княствам кіравалі баяры. У ноч на 13 красавіка 1538 г. Алена Васільеўна раптоўна памерла. Княгіня пахавана ва Узнясенскім жаночым манастыры Маскоўскага Крамля. Хуткая смерць маладой і энергічнай гасударыні выклікала нямала чутак аб яе атручэнні, што было пацверджана сучаснымі даследаваннямі.